Khi nhà trai đến nhà gái để rước dâu, đôi đèn cầy đám cưới là một lễ vật không thể thiếu trong nghi thức dâng lên tổ tiên. Đây là một phần quan trọng và đặc trưng trong các đám cưới của người Nam Bộ, nổi bật so với phong tục của các vùng miền khác. Theo quan niệm của người miền Nam, ngọn lửa biểu trưng cho một cuộc sống gia đình êm ấm, bình yên và hạnh phúc. Vậy ý nghĩa đèn cầy đám cưới như thế nào? Không lên đèn trong đám cưới có được không? Tất cả sẽ được Cửa hàng Mỹ Keo giải đáp trong bài viết này!
Lễ lên đèn là gì?
Vì là một phong tục và tín ngưỡng được truyền từ thế hệ này sang thế hệ khác, thời điểm chính xác của lễ lên đèn vẫn chưa được xác định rõ ràng. Tuy nhiên, nghi thức này đã trở thành một phần gắn bó mật thiết với các đám cưới của người miền Nam, đánh dấu bước đầu trong việc kết nối cuộc sống của tân lang và tân nương.
Trong ngày rước dâu, nhà trai sẽ mang theo hai cây đèn cầy lớn được chạm khắc hình rồng và phượng đến nhà gái. Kích thước của các cây đèn cầy phải phù hợp với chân đèn đã được chuẩn bị trên bàn thờ. Đại diện của nhà gái, thường là một người lớn tuổi và có uy tín, sẽ tiến hành nghi thức tuyên bố xin phép thực hiện lễ lên đèn. Người này phải có một cuộc sống gia đình hạnh phúc và đủ đầy con cái, với hy vọng mang lại khởi đầu tốt đẹp cho đôi uyên ương. Sau khi tuyên bố xong, cô dâu và chú rể sẽ tự tay thắp sáng các ngọn đèn và cùng nhau đặt chúng lên chân đèn trên bàn thờ.

Khi thực hiện việc đốt đôi đèn hình long phụng, cần phải làm thật chậm rãi và cẩn thận, đảm bảo rằng ngọn lửa cháy đều và hai đèn sáng bằng nhau. Nếu một trong các đèn cháy yếu hơn, cần phải điều chỉnh để ngọn lửa cháy đồng đều trước khi bắt đầu nghi thức lên đèn. Khi cầm đèn, cô dâu và chú rể nên sắp xếp sao cho hàm rồng và mỏ phượng giao nhau, điều này được xem là mang lại sự tốt lành.
Sau khi hoàn tất việc cắm đèn lên chân đèn, cô dâu và chú rể sẽ cúi lạy tổ tiên để kết thúc nghi thức lên đèn. Trong suốt buổi lễ, cặp đèn long phụng sẽ được giữ ánh sáng liên tục. Khi nghi lễ kết thúc, đèn sẽ được tắt và cất vào hộp, đặt trên bàn thờ để gìn giữ trong nhiều năm sau.
Ý nghĩa đèn cầy đám cưới của lễ lên đèn
Lễ lên đèn còn được gọi là lễ Thượng Đăng. Nghi lễ truyền thống này mang ý nghĩa sâu sắc trong việc thể hiện lòng hiếu kính của con cháu đối với tổ tiên, đồng thời góp phần gắn kết tình cảm giữa hai gia đình thông gia. Lễ lên đèn không chỉ là một lời tuyên bố với họ hàng hai bên về tình yêu của đôi uyên ương, mà còn là một lời hứa gắn bó trọn đời trước tổ tiên và mong được chứng giám.
Có một quan niệm liên quan đến nghi thức này, cho rằng nếu đèn bị tắt, đó là dấu hiệu của điềm xấu. Vì vậy, gia chủ thường đóng cửa sổ và tắt quạt để tránh gió làm tắt đèn trong khi thực hiện lễ lên đèn. Một quan niệm khác là nếu đèn cháy không đồng đều, với một bên cao hơn bên còn lại, điều này được cho là dự đoán cô dâu sẽ lấn át chồng. Tuy nhiên, quan niệm này không có cơ sở thực tế, vì vai trò chủ chốt trong gia đình phụ thuộc vào tính cách và sự đồng thuận của cả hai vợ chồng.
Đây là một nét đẹp trong bản sắc văn hóa cưới hỏi cần được gìn giữ trong bối cảnh xã hội ngày càng hiện đại. Tuy nhiên, đối với một số gia đình chú trọng đến phong thủy và tướng số, việc thực hiện lễ lên đèn có thể phụ thuộc vào tuổi của cô dâu và chú rể. Nếu hai bên có tuổi xung khắc, gia đình thường sẽ cân nhắc giảm bớt hoặc bỏ qua nghi thức này vì lo ngại về những điềm xấu có thể xảy ra.

Cách tiến hành lên đèn trong đám cưới
Nhà trai và nhà gái cần thống nhất trước về việc có thực hiện lễ lên đèn trong ngày cưới hay không. Nếu quyết định thực hiện, nhà trai sẽ phải chuẩn bị thêm một mâm quả bao gồm đôi đèn khi đi rước dâu, trong khi nhà gái cần chuẩn bị một cặp chân đèn để sẵn trên bàn thờ gia tiên. Quan trọng là kích cỡ của đèn cầy phải khớp với chân đèn để đảm bảo tính thẩm mỹ và sự phù hợp.
Sau khi mở quả, cặp đèn Long Phụng sẽ được cô dâu, chú rể hoặc hai đại diện của hai bên nhận và gắn lên chân đèn trên bàn thờ. Tùy theo gia đình, có thể thắp đèn cầy trước rồi mới đặt lên bàn thờ, hoặc dâng đèn lên bàn thờ trước rồi mới thắp sáng (phương pháp sau thường được sử dụng nhiều hơn vì giảm nguy cơ đèn bị tắt). Sau khi hoàn tất việc lên đèn, cô dâu và chú rể sẽ đốt nhang dâng lên gia tiên và tiếp tục các nghi lễ khác.
Cần lưu ý rằng trong quá trình thực hiện lễ, đèn phải luôn cháy sáng. Do đó, để tránh gió làm tắt đèn, người ta thường tắt quạt máy và đóng cửa sổ khi thực hiện nghi thức lên đèn.

Những điềm xấu trong lúc làm lễ lên đèn trong đám cưới?
Mặc dù nghi thức lên đèn mang ý nghĩa tốt đẹp và chúc phúc cho đôi uyên ương, nó cũng có những điềm gở không may mắn.
- Nếu một trong hai đèn cháy cao hơn đèn còn lại, điều này được coi là dấu hiệu cho thấy vợ chồng có thể sẽ lấn át nhau, với bên cháy cao sẽ chiếm ưu thế hơn bên cháy thấp.
- Hơn nữa, nếu một bên đèn bị tắt trong quá trình thực hiện lễ, dân gian thường cho rằng điều này dự đoán cặp đôi sẽ không cùng nhau trải qua cuộc sống đến đầu bạc răng long.
Do đó, để tránh những điềm xấu có thể xảy ra, nhiều gia đình hiện nay đã lựa chọn lược bỏ nghi thức lên đèn trong lễ cưới của mình.

Không lên đèn trong đám cưới có được không?
Trước sự đa dạng trong quan điểm về nghi thức lên đèn, không ít gia đình cảm thấy lúng túng khi phải quyết định liệu có nên thực hiện lễ này trong đám cưới hay không. Đặc biệt khi một bên gia đình yêu cầu thực hiện lễ lên đèn nhưng bên còn lại lại kiêng kỵ và không đồng ý, điều này có thể dẫn đến những bất đồng không đáng có trong quá trình chuẩn bị cho ngày trọng đại.
Vì vậy, việc thực hiện lễ lên đèn nên được quyết định dựa trên sự đồng thuận vui vẻ của cả hai gia đình, coi đây là một nét đẹp trong ngày cưới mà không nên xem xét quá nghiêm ngặt như một vấn đề cổ hủ hay mê tín. Nếu không thực hiện lễ lên đèn, điều này cũng không ảnh hưởng đến hạnh phúc tương lai của cô dâu và chú rể.

Kết luận
Hy vọng bài viết đã giúp các bạn có được câu trả lời cho câu hỏi về ý nghĩa đèn cầy đám cưới và việc có nên thực hiện lễ lên đèn trong ngày cưới hay không. Cửa hàng Mỹ Keo chúc các bạn có một đám cưới tràn đầy hạnh phúc và niềm vui.
